Ειδική διαπαιδαγώγηση

Η Ειδική διαπαιδαγώγηση πραγματοποιείται από ειδικό παιδαγωγό, ο οποίος αρχικά αξιολογεί τις γνωστικές και μαθησιακές ανάγκες του παιδιού ή του εφήβου, έπειτα σχεδιάζει ένα εξατομικευμένο πρόγραμμα παρέμβασης, αν αυτό κριθεί αναγκαίο, βασισμένο στα μαθησιακά ελλείμματά του και τέλος, προβαίνει στην μαθησιακή αποκατάσταση, χρησιμοποιώντας σύγχρονες και αποτελεσματικές μεθόδους παρέμβασης, όπου το παιδί ή ο έφηβος θα αποκτήσει κίνητρο για μάθηση και θα μπορέσει να ανταποκριθεί επιτυχώς στις σχολικές απαιτήσεις.

Οι μαθησιακές δυσκολίες που μπορεί να αντιμετωπίζει ένα παιδί ή ένας έφηβος, χωρίζονται σε ειδικές μαθησιακές δυσκολίες και σε γενικές μαθησιακές δυσκολίες.

Ειδικές μαθησιακές δυσκολίες ορίζονται οι δυσκολίες εκείνες, οι οποίες είναι εγγενείς στο παιδί και δεν μπορούν να προκληθούν από εξωτερικούς παράγοντες όπως δυσλεξία, δυσαναγνωσία, δυσορθογραφία, και δυσαριθμησία.

Γενικές μαθησιακές δυσκολίες ορίζονται οι δυσκολίες εκείνες, οι οποίες οφείλονται είτε σε χαμηλό νοητικό δυναμικό, είτε σε ψυχοσυναισθηματική ανωριμότητα.

Ωστόσο, μαθησιακές δυσκολίες μπορεί να εμφανίσουν παιδιά με νευροαναπτυξιακές διαταραχές, όπως ειδική γλωσσική διαταραχή, Διαταραχή της Ελλειμματικής Προσοχής – Υπερκινητικότητας (ΔΕΠ-Υ), Διαταραχές Αυτιστικού Φάσματος (ΔΑΦ).

Χρήσιμες ερωτήσεις

Πότε ένα παιδί χρειάζεται να ενταχθεί σε ειδική διαπαιδαγώγηση;
Όταν στην ανάγνωση…..
• Διαβάζει αργά και συλλαβιστά, με μονότονη φωνή.
• Το παιδί δείχνει με το δάχτυλο το σημείο που διαβάζει.
• Ξεχνάει, προσθέτει, αλλάζει, αντικαθιστά ή αντιστρέφει γράμματα, συμπλέγματα, λέξεις ή και ολόκληρες προτάσεις.
• Μπερδεύει λέξεις που μοιάζουν οπτικά (π.χ. διαβάζουν «παραμύθι» αντί «παράθυρο»).
• Δυσκολεύεται να κατανοήσει και να αναδιηγηθεί το κείμενο που διαβάζει.
• Αγνοεί τους τόνους και τα σημεία στίξης.
• Δεν θυμάται το μάθημα που έχει διαβάσει.

Όταν στην γραπτή έκφραση….
• Ξεχνάει, προσθέτει, επαναλαμβάνει ή αντιστρέφει γράμματα και λέξεις.
• Μπερδεύει γράμματα που μοιάζουν οπτικά (π.χ. γ-χ, ω-ε) ή ακουστικά (π.χ. δ-θ, β-φ).
• Εμφανίζει καθρεπτική γραφή γραμμάτων ή λέξεων.
• Παραλείπει τις καταλήξεις των λέξεων.
• Τα γράμματα του είναι δυσανάγνωστα.
• Κολλάει τις λέξεις μεταξύ τους ή αφήνει πολύ μεγάλα κενά.
• Δεν χρησιμοποιεί σημεία στίξης.
• Το τετράδιο του έχει συχνά μουντζούρες.
• Μπερδεύει τα κεφαλαία γράμματα με τα μικρά.
• Κάνει πολλά λάθη στην καταληκτική ορθογραφία των λέξεων (γνωρίζει τον κανόνα αλλά δυσκολεύεται να τον εφαρμόσει).
• Δυσκολεύεται στο μηχανισμό της αυτοδιόρθωσης.
• Κάνει λάθη στη θεματική ορθογραφία των λέξεων (σε λέξεις που έχει μάθει).
• Δεν τηρεί γραμματικούς και συντακτικούς κανόνες.
• Χρησιμοποιεί περιορισμένο λεξιλόγιο.
• Αδυνατεί να αναπτύξει το θέμα της έκθεσης που του δίνεται.
• Δε είναι σε θέση να οργανώσει τις σκέψεις του και να τις αποτυπώσει γραπτά.
• Η μεταφορά του προφορικού λόγου στον γραπτό είναι μια δύσκολη διαδικασία για το παιδί.
• Έχει δυσκολία στην οργάνωση μελέτης στο σπίτι και χρειάζεται βοήθεια στην διεκπεραίωση των σχολικών καθηκόντων.
• Δυσκολεύεται στις χρονικές έννοιες (χθες, σήμερα, αύριο, μέρες της εβδομάδας, μήνες, εποχές).

Όταν στα μαθηματικά….
• Αντιστρέφει αριθμούς που μοιάζουν οπτικά (π.χ. 17-71, 6-9).
• Δεν μπορεί να μάθει την προπαίδεια.
• Δυσκολεύεται στην εκμάθηση των τεσσάρων βασικών πράξεων.
• Δυσκολεύεται στην στοίχιση και στην τοποθέτηση των αριθμών.
• Δυσκολεύεται στην κατανόηση και την επίλυση ακόμα και απλών προβλημάτων.
• Ξεχνάει να υπολογίσει τα κρατούμενα.
• Κάνει χρήση δακτύλων για την επίλυση μαθηματικών πράξεων.
• Ξεχνάει τη σειρά των βημάτων που ακολουθούμε κατά την εκτέλεση μίας πράξης.
• Δυσκολεύεται στην εκμάθηση και διάκριση των μαθηματικών συμβόλων.

Όταν γενικά….
• Δυσκολεύεται στη μνήμη (βραχύχρονη).
• Δυσκολεύεται στην συγκέντρωση. • Δυσκολεύε
ται στην κατανόηση σύνθετων προτάσεων ή οδηγιών.
• Δυσκολεύεται στην αντίληψη χρονικών αλληλουχιών (πριν/τώρα/μετά, χθες/σήμερα/αύριο, ημέρες εβδομάδας, μήνες, εποχές).
• Δυσκολεύεται στη διάκριση του δεξιά – αριστερά.
• Δυσκολεύεται στην εκμάθηση της ώρας.
• Δυσκολεύεται στην οργάνωση του χώρου και του χρόνου του.