Θεραπεία σίτισης

Θεραπεία σίτισης είναι μία εξειδικευμένη και πολυδιάστατη παρέμβαση που στοχεύει στην υποστήριξη των ατόμων που αντιμετωπίζουν δυσκολίες με τη σίτιση. Η επιλεκτική σίτιση στα παιδιά, ή αλλιώς «περιορισμένη διατροφή» ή «συμπεριφορά picky eater», είναι η τάση κάποιων παιδιών να επιλέγουν να καταναλώσουν μόνο ορισμένα είδη τροφής, συνήθως περιορίζοντας τη διατροφή τους σε λίγα και συγκεκριμένα τρόφιμα. Αυτή η συμπεριφορά μπορεί να περιλαμβάνει την αποφυγή ορισμένων τροφών ή ομάδων τροφών (όπως λαχανικά, φρούτα, ή κρέας) και την προτίμηση άλλων, πιο γνωστών ή αγαπημένων τροφών, με αποτέλεσμα η διατροφή να είναι φτωχή σε ποικιλία και θρεπτικά συστατικά. Αξίζει να αναφερθεί ότι η έγκυρη διάγνωση και παρέμβαση είναι σημαντική πριν από την παγίωση των δυσκολιών.

Η θεραπεία σίτισης εφαρμόζεται από εξειδικευμένο επαγγελματία – όπως λογοθεραπευτής/τρια, εργοθεραπευτής/τρια – ο/η οποίος/α αρχικά μελετά προσεκτικά το ιατρικό και σιτιστικό ιστορικό του παιδιού, καθώς επίσης και τις πληροφορίες που συλλέγει από τους γονείς για το αισθητηριακό του προφίλ και τις συμπεριφορές και αντιδράσεις του παιδιού κατά τη σίτιση. Έπειτα, αξιολογεί το παιδί μέσω δομημένης αξιολόγησης με άμεση καταγραφή συμπεριφορών και δεξιοτήτων. Στη συνέχεια, εάν αυτό κριθεί αναγκαίο, σχεδιάζει ένα εξατομικευμένο πρόγραμμα παρέμβασης, βασισμένο σε θεραπευτικά μοντέλα και πρωτόκολλα (πχ SOS Approach to Feeding, The GET Permission Approach, AEIOU, Feeding Therapy, μυολειτουργικά μοντέλα, αισθητηριακή ολοκλήρωση κ.ά.) σύμφωνα με τις ανάγκες κάθε παιδιού. Το θεραπευτικό πρόγραμμα παρέμβασης βασίζεται στην ενεργή συμμετοχή και εκπαίδευση των γονέων, έτσι ώστε όσα το παιδί κατακτά κατά τη θεραπεία να μπορούν να γενικευτούν και να μεταφερθούν  στην καθημερινότητά του.

Η επιλεκτικότητα στη σίτιση μπορεί να οφείλεται σε πολλούς παράγοντες. Οι κυριότεροι από αυτούς είναι η καθυστέρηση της εισαγωγής στέρεων τροφών, προηγούμενες αρνητικές εμπειρίες (π.χ. ατύχημα κατά τη διάρκεια σίτισης με συγκεκριμένη τροφή όπως πνιγμονή ή εμετός), η πίεση από το περιβάλλον, η επιλεκτικότητα των ίδιων των γονέων, οι διαταραχές αισθητηριακής επεξεργασίας, οι ανώριμες στοματοκινητικές δεξιότητες, η δυσκολία στη γνωστική προσαρμογή σε σχέση με το κάθε τρόφιμο, πιθανές αλλεργίες και δυσανεξίες, η γαστροοισογαφική παλινδρόμηση, χειρουργικές επεμβάσεις, παθολογίες νευρικού συστήματος (π.χ. εγκεφαλική παράλυση), αναπτυξιακές διαταραχές (π.χ. αυτισμός) και χρωμοσωμικές ανωμαλίες (σύνδρομα).